Ngày 9/3, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, cùng UBND tỉnh Bình Định đã tổ chức một sự kiện quan trọng – Hội nghị “Giao ban ngành chế biến, xuất khẩu gỗ và lâm sản quý I/2024”. Đây không chỉ là một sự kiện địa phương mà còn nằm trong khuôn khổ của Hội chợ Quốc tế hàng phong cách ngoài trời tại Quy Nhơn 2024 (Q-Fair 2024), thêm một chiều sâu và quy mô quốc tế cho sự kiện này.
Dù đã có những dấu hiệu tích cực về phục hồi xuất khẩu gỗ, song ngành này vẫn đối mặt với hàng loạt thách thức và nguy cơ không nhỏ. Theo thông tin từ Cục Lâm nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), trong 2 tháng đầu năm 2024, giá trị xuất khẩu gỗ và lâm sản đã tăng đến 47,4%, đạt 2,68 tỷ USD so với cùng kỳ năm 2023. Tuy nhiên, bức tranh không hoàn hảo khi các nhân tố không lường trước được như xung đột Nga – Ukraine, hỗn loạn trên Biển Đỏ và sự biến động phức tạp trong tình hình thế giới về lạm phát đang tạo nên những thách thức mới và không dễ dàng.
Nguy cơ gia tăng về gian lận thương mại và giả mạo xuất xứ sản phẩm, cũng như cạnh tranh thương mại trở nên ngày càng phức tạp, đặt ra nhiều vấn đề nan giải cho ngành gỗ. Ông Triệu Văn Lực, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp, cảnh báo về những khó khăn tiềm ẩn từ các tác động toàn cầu và thách thức mới mà ngành này phải đối mặt.
Các thị trường xuất khẩu chính của Việt Nam đối với gỗ và sản phẩm gỗ cũng đang đặt ra yêu cầu ngày càng chặt chẽ về việc kiểm soát nguồn gốc gỗ để đảm bảo tính hợp pháp và bảo vệ môi trường. Nhiều quy định mới từ các thị trường như Hoa Kỳ, EU, Anh, Canada đều đang làm thay đổi cảnh quan thương mại và sản xuất của ngành gỗ Việt Nam.
Trong bối cảnh này, ông Đỗ Xuân Lập, Chủ tịch Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, đưa ra một loạt đề xuất cụ thể nhằm đối mặt với những thách thức này. Ông nêu rõ về sự cần thiết của việc cập nhật thông tin và hướng dẫn chi tiết từ Bộ Nông nghiệp và các cơ quan liên quan để hỗ trợ doanh nghiệp ngành gỗ trong việc thích ứng với yêu cầu thị trường và giảm bớt tác động tiêu cực.
Bảo vệ môi trường và nguồn nguyên liệu bền vững cũng là một điểm quan trọng trong chiến lược phát triển của ngành gỗ. Ông Đỗ Xuân Lập chia sẻ về những thách thức cụ thể từ các thị trường như Hoa Kỳ, EU, và Canada, và đề xuất Bộ Nông nghiệp cung cấp hướng dẫn và hỗ trợ cụ thể để doanh nghiệp có thể đáp ứng được yêu cầu của thị trường xuất khẩu.
Đối với tỉnh Bình Định, nơi được mệnh danh là “thủ phủ ngành gỗ” của cả nước, thị trường xuất khẩu chủ yếu hướng đến các quốc gia như Hoa Kỳ, EU, Anh, Australia, và Nhật Bản. Gỗ chiếm hơn 60% trong chỉ số xuất khẩu của tỉnh, góp phần quan trọng cho sự phát triển kinh tế và công nghiệp sản xuất của địa phương. Tuy nhiên, để phát triển bền vững và tối ưu hóa giá trị, còn rất nhiều công việc cần phải thực hiện.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định, ông Nguyễn Tuấn Thanh, chia sẻ về những thách thức trong chi phí sản xuất, cấp chứng chỉ rừng, và cần phải có chính sách hỗ trợ để phát triển vùng nguyên liệu. Ông cũng nhấn mạnh về việc phát triển thị trường xuất khẩu và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp. Ông kêu gọi sự hợp tác giữa doanh nghiệp và ngành chính phủ để giải quyết những thách thức này và tạo ra những cơ hội mới.
Tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Nguyễn Quốc Trị, đã đưa ra kết luận về tình hình ngành gỗ và lâm sản. Ông nhấn mạnh về việc cần phải tích hợp giá trị đầy đủ của sản phẩm để đạt được giá trị cao nhất. Ông chia sẻ về những khó khăn từ vấn đề logistics, cạnh tranh thương mại, và những thách thức về nguyên liệu đầu vào.
Ông cũng đề xuất các doanh nghiệp chế biến gỗ nên liên kết chặt chẽ với người trồng rừng để đảm bảo nguồn nguyên liệu và tích hợp giá trị từ giai đoạn trồng rừng đến chế biến. Để đối mặt với những khó khăn và thách thức, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Trị đề nghị các Hiệp hội và doanh nghiệp phải đồng lòng và thống nhất quan điểm về việc nâng cao giá trị sản phẩm.
Ngoài ra, ông cũng kêu gọi sự hợp tác giữa các cơ quan chức năng của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn với Bộ Công Thương, Bộ Tài chính để giải quyết các vấn đề về thị trường và phòng vệ thương mại. Ông đề nghị sớm xây dựng kế hoạch đàm phán với Anh về Hiệp định đối tác tự nguyện để nâng cao hiệu suất xuất khẩu và tăng cường thương hiệu gỗ Việt.
Năm 2024, ngành gỗ đã đặt mục tiêu đầy thách thức với việc phấn đấu giá trị xuất khẩu gỗ và lâm sản đạt 15,2 tỷ USD, trong đó gỗ và sản phẩm gỗ chiếm trên 14,2 tỷ USD, tăng khoảng 6% so với năm 2023. Đây là một thách thức đầy quan trọng và động lực để ngành gỗ Việt Nam không chỉ vươn tới mục tiêu kinh tế mà còn bảo vệ môi trường và xây dựng hình ảnh thương hiệu bền vững trên thị trường thế giới.
Nguồn: goviet.org.vn
