Bất chấp những rào cản thuế quan, xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ trong 9 tháng đầu năm vẫn đạt hơn 112 tỷ USD, tăng gần 27% so với cùng kỳ năm trước, theo số liệu mới công bố từ Cục Hải quan.
Kết quả này được đánh giá là rất tích cực trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất ổn, đồng thời Mỹ đã áp dụng mức thuế đối ứng 20% đối với một số mặt hàng nhập khẩu từ Việt Nam. Động thái này nhằm bảo vệ sản xuất nội địa và ngăn chặn tình trạng gian lận xuất xứ. Tuy nhiên, hàng hóa Việt Nam vẫn duy trì được đà tăng trưởng mạnh, cho thấy khả năng thích nghi nhanh và năng lực mở rộng thị trường của doanh nghiệp trong nước.
Ngành dệt may là điểm sáng nổi bật với kim ngạch gần 16 tỷ USD, tăng hơn 20%. Sau giai đoạn khó khăn năm 2023, các doanh nghiệp cho biết đơn hàng đã quay trở lại sớm hơn nhờ nhu cầu tiêu dùng tại Mỹ phục hồi và xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng ra khỏi Trung Quốc.
Bên cạnh đó, nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng đạt khoảng 14 tỷ USD, tăng trên 30%. Sự tăng trưởng này phản ánh rõ nét tác động tích cực từ dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) và vai trò ngày càng sâu của Việt Nam trong chuỗi sản xuất toàn cầu. Ngành điện tử cũng ghi nhận kết quả khả quan khi xuất khẩu máy vi tính và linh kiện đạt 13,6 tỷ USD, nhờ đóng góp từ các tập đoàn lớn như Samsung, LG, Foxconn và Intel.
Ở nhóm hàng tiêu dùng, xuất khẩu giày dép đạt 8,6 tỷ USD, tăng khoảng 15%, trong khi gỗ và sản phẩm gỗ vượt 7,2 tỷ USD, tăng hơn 10% sau thời gian dài trầm lắng do thị trường bất động sản Mỹ suy yếu. Hiện nay, nhiều doanh nghiệp cho biết đơn hàng nội thất cao cấp đang phục hồi, đặc biệt từ các hệ thống bán lẻ lớn.
Lĩnh vực nông sản và thủy sản cũng có tín hiệu tích cực. Việc đầu tư vào vùng nguyên liệu đạt chuẩn, hệ thống truy xuất nguồn gốc và các chứng nhận bền vững giúp sản phẩm Việt đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe từ thị trường Mỹ, đặc biệt về môi trường và trách nhiệm xã hội.
Đại diện Hiệp hội ngành gỗ nhận định Mỹ vẫn là thị trường chủ lực. Dù gặp nhiều rào cản thương mại, doanh nghiệp Việt đã chủ động thích ứng bằng cách tăng tỷ lệ nội địa hóa nguyên liệu nhằm giảm rủi ro và nâng cao năng lực cạnh tranh. Hàng Việt tiếp tục được đánh giá cao nhờ chất lượng ổn định và giá cả hợp lý.
Trong ngành dệt may, xu hướng này cũng được thể hiện rõ. Một số doanh nghiệp cho biết đã nhanh chóng khôi phục xuất khẩu sang Mỹ nhờ minh bạch thông tin và kiểm soát tốt nguồn gốc nguyên liệu. Tỷ lệ nội địa hóa hiện đã đạt khoảng 50% và dự kiến sẽ tăng mạnh trong vài năm tới để đáp ứng yêu cầu xuất xứ.
Theo đánh giá chung, tăng trưởng xuất khẩu sang Mỹ đến từ nhiều yếu tố cộng hưởng: kinh tế Mỹ phục hồi, lạm phát hạ nhiệt, lãi suất giảm, kéo theo nhu cầu tiêu dùng tăng. Đồng thời, xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng của các tập đoàn quốc tế cũng giúp Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn nhờ chi phí cạnh tranh và môi trường sản xuất ổn định.
Ngoài gia công truyền thống, nhiều doanh nghiệp đã chú trọng đầu tư vào thiết kế, chế biến sâu và xây dựng thương hiệu riêng, qua đó cải thiện biên lợi nhuận và giảm phụ thuộc vào nguyên liệu đầu vào. Các hiệp định thương mại như CPTPP và EVFTA cũng góp phần nâng cao tiêu chuẩn sản xuất, tạo điều kiện để hàng Việt đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thị trường Mỹ.
Với đà tăng trưởng hiện tại, xuất khẩu sang Mỹ trong cả năm được dự báo có thể đạt 125–130 tỷ USD, thiết lập kỷ lục mới và tiếp tục củng cố vị thế của Việt Nam trong quan hệ thương mại với Mỹ.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo doanh nghiệp cần thận trọng với rủi ro liên quan đến xuất xứ hàng hóa khi Mỹ đang siết chặt kiểm soát gian lận thương mại. Nguy cơ bị áp dụng các biện pháp phòng vệ hoặc tăng thuế vẫn hiện hữu, đặc biệt đối với các ngành như thép, gỗ, pin và sản phẩm năng lượng xanh.
Nguồn: vnexpress.net
