hay vì vội vàng tìm cách chuyển nhà máy sang một quốc gia khác để tránh các rào cản thuế quan, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu nội thất lớn của Việt Nam đang lựa chọn một hướng đi khác biệt và đầy tính mạo hiểm: tiếp tục bám trụ tại Việt Nam, chấp nhận thuế cao hơn và tin rằng người tiêu dùng Mỹ sẽ là bên gánh phần chi phí phát sinh. Các doanh nghiệp này đặt cược vào sức mua bền bỉ của thị trường Mỹ cũng như nhu cầu ổn định đối với đồ nội thất, qua đó hy vọng ngành gỗ Việt Nam có thể vượt qua “cơn bão” thuế quan đang hình thành.
Ngày 30/9, hãng tin Reuters đã đăng tải một bài phân tích chuyên sâu về cách các nhà sản xuất nội thất tại Việt Nam ứng phó với làn sóng thuế mới từ Hoa Kỳ. Trường hợp được nhắc đến nhiều nhất là Trayton Group – một doanh nghiệp quy mô trung bình nhưng có mức độ phụ thuộc lớn vào thị trường Mỹ, nơi tiêu thụ tới 70% sản lượng của công ty. Các sản phẩm chủ lực của Trayton như sofa và ghế bành được phân phối thông qua những nhà bán lẻ hàng đầu tại Mỹ, dưới thương hiệu riêng Simon Li, xuất hiện trong nhiều chuỗi bán lẻ lớn, bao gồm cả Costco.
Đáng chú ý, ngay sau khi ông Donald Trump tái đắc cử Tổng thống Mỹ, Trayton Group đã nhanh chóng ký thỏa thuận chuyển phần lớn hoạt động sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam. Theo chia sẻ của ban lãnh đạo công ty, chiến lược này vẫn được giữ nguyên, bất chấp những chính sách thuế quan mới vừa được công bố.
Cụ thể, mới đây Tổng thống Trump đã ký văn bản áp mức thuế 25% đối với đồ nội thất bằng gỗ, dự kiến có hiệu lực từ ngày 14/10. Thậm chí, trong thời gian tới, mức thuế này có thể còn tăng mạnh hơn: lên tới 50% đối với tủ trang điểm và tủ bếp, và khoảng 30% đối với các sản phẩm nội thất bọc nệm.
Trao đổi với Reuters, ông Simon Lichtenberg – nhà sáng lập kiêm CEO của Trayton Group – thẳng thắn thừa nhận rằng doanh nghiệp của ông sẽ chịu tác động trực tiếp từ chính sách thuế mới, đặc biệt là với nhóm hàng bọc nệm. Theo ông, thuế quan chắc chắn sẽ gây áp lực lên biên lợi nhuận, song phần lớn chi phí tăng thêm cuối cùng vẫn sẽ được chuyển sang người tiêu dùng Mỹ thông qua giá bán cao hơn.
“Việc chuyển dịch sản xuất sang Việt Nam, nơi hiện nay chúng tôi xuất khẩu khoảng 50 container mỗi tuần sang Mỹ, vẫn là một quyết định đúng đắn,” ông Lichtenberg nhấn mạnh. Ông cũng lưu ý rằng mức thuế mà Mỹ áp lên hàng hóa Trung Quốc hiện còn cao hơn nhiều, trong khi Trung Quốc vẫn giữ vai trò là trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) cũng như nơi làm việc của phần lớn hơn 1.000 nhân sự quốc tế của Trayton.
Sản xuất tại Mỹ: một bài toán gần như không có lời giải
Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump từng tuyên bố sẽ áp các mức thuế rất cao đối với bất kỳ quốc gia nào không sản xuất đồ nội thất ngay tại Hoa Kỳ. Tuy nhiên, từ góc nhìn của các nhà sản xuất, tuyên bố này khó có thể trở thành hiện thực.
“Sản xuất đồ nội thất tại Mỹ là điều gần như không thể,” ông Lichtenberg nói thẳng. Theo ông, chi phí sản xuất tại Mỹ quá cao, trong khi việc tìm kiếm và đào tạo đội ngũ công nhân lành nghề là một thách thức cực lớn.
Quan điểm này cũng được ông Jonathan Sowter – người đứng đầu Jonathan Charles Fine Furniture, một doanh nghiệp sản xuất đồ gỗ cao cấp – chia sẻ. Công ty của ông hiện có khoảng 2.500 lao động tay nghề cao tại Việt Nam và xuất khẩu trung bình 60 container mỗi tháng sang thị trường Mỹ. Ông Sowter cho biết doanh nghiệp sẽ cân nhắc mở rộng sang các thị trường khác để giảm bớt rủi ro, đồng thời thừa nhận rằng việc tăng giá bán là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, ông khẳng định chắc nịch: “Chúng tôi hoàn toàn không có kế hoạch sản xuất tại Hoa Kỳ,” bởi lực lượng lao động có kỹ năng tương đương đơn giản là không thể tìm thấy ở đó.
Làn sóng dịch chuyển và cơ hội cho Việt Nam
Quyết định của Trayton Group không phải là trường hợp cá biệt. Trước đó, nhiều đối thủ lớn đến từ Trung Quốc như Man Wah Furniture hay KUKA Home cũng đã lần lượt chuyển phần lớn năng lực sản xuất sang Việt Nam trong những năm gần đây, nhằm tránh các mức thuế ngày càng khắt khe của Mỹ đối với hàng hóa Trung Quốc.
Hệ quả là Việt Nam đang tiến rất gần tới việc vượt qua Trung Quốc để trở thành nguồn cung đồ nội thất lớn nhất cho thị trường Mỹ trong năm nay. Theo số liệu từ phía Mỹ, trong 7 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu đồ nội thất của Việt Nam sang Mỹ đạt gần 8,2 tỷ USD, tăng mạnh so với cùng kỳ năm 2024. Trong khi đó, xuất khẩu đồ nội thất từ Trung Quốc sang Mỹ có dấu hiệu chững lại, chỉ đạt khoảng 8,4 tỷ USD trong cùng giai đoạn.
Hiện nay, Hoa Kỳ là thị trường tiêu thụ lớn nhất đối với đồ nội thất và sản phẩm gỗ của Việt Nam, đồng thời đây cũng là ngành hàng xuất khẩu lớn thứ năm của Việt Nam sang nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Dù ban đầu không tránh khỏi tâm lý lo ngại khi các mức thuế mới được công bố, ông Lichtenberg cho biết ông vẫn giữ thái độ lạc quan. Ông tin rằng các sản phẩm chất lượng cao của Trayton sẽ tiếp tục hấp dẫn nhóm khách hàng có thu nhập tốt và ít nhạy cảm với biến động giá.
“Người tiêu dùng thường không quá khắt khe về giá khi mua đồ nội thất, bởi đây là những sản phẩm họ chỉ mua một vài năm một lần,” ông Lichtenberg nhận định. Chính niềm tin đó đang trở thành ván cược lớn của các doanh nghiệp nội thất Việt Nam vào thị trường Mỹ trong giai đoạn đầy biến động hiện nay.
Nguồn: cafef.vn
